O biznesie Planowaniu i Pomysłach na biznes

Trochę o tym. Trochę o tamtym. Zawsze wokoło biznesu.

Zasady funkcjonowania Unii Europejskiej (2)

Napisane 25.04.2020 przez BiznesPlan.me

Tagi: Unia Europejska, prawo,

: https://sobczak-maciejewska.pl

To Cię zainteresuje: Strategia przedsiębiorstwa

Zasady prawa w stosunkach międzynarodowych jako najbardziej elementarne reguły prawne uważane są powszechnie za jedno z trzech (oprócz umów i zwyczaju) samodzielnych źródeł prawa. Zasady ogólne prawa wspólnotowego zawierają idee przewodnie traktatów i stanowią spoiwo jednolitości i efektywności systemu.

Zasady regulują ustrój polityczno-gospodarczy, stanowiąc o granicach, celach i metodach postępowania instytucji organizacji. Mimo że są formułowane ogólnikowo, wiążą formalną koncepcję źródeł prawa systemu z określonym kontekstem społeczno-politycznym funkcjonowania tego systemu. W szczególności powiązane są z określoną ideologią polityczno-prawną. Ponadto zasady wyznaczają podstawowe wartości, których urzeczywistnieniu czy ochronie ma służyć system prawny.
W wielu przypadkach zasady wyznaczają, z jednej strony formalne podstawy prawotwórcze, jako normy udzielające kompetencji do stanowienia norm, którym inne podmioty mają obowiązek się podporządkować. Z drugiej strony wyznaczają merytoryczny kierunek prawotwórstwa przez to, że wyznaczają cele, które mają być zrealizowane w wyniku działalności prawodawczej. Należy ponadto zwrócić uwagę, że niektóre zasady prawa są w istocie definicjami pojęć prawnych.

Przepisy wskazywane jako formułujące zasady prawa są różnego typu. Najczęściej spotykane sposoby formułowania zasad w przepisach prawnych:
• formułowanie haseł politycznych: „zdecydowani umocnić swe gospodarki,
a także doprowadzić do ich konwergencji, popierając postęp gospodarczy i społeczny swych narodów [...] oraz umacniając spójność i ochronę środowiska naturalnego...". Sformułowania te interpretowane są jako zasady prawa, chociaż
w typowych przypadkach przez zasady prawa należałoby rozumieć nie poszczególne hasła polityczne, lecz dyrektywy nakazujące osiągać określone stany w życiu społeczno-politycznym, skrótowo sformułowane w hasłach
• formułowanie podstawowych ocen i preferencji są to wypowiedzi wyrażające wysoką ocenę jakiegoś dobra, które ma być chronione przez prawo prawodawca pośrednio określa, jakie stany rzeczy powinny być przez prawo osiągane:
„potwierdzając swe przywiązanie do podstawowych praw socjalnych..."
• formuły sprawiedliwości, przez które rozumie się stwierdzenia nakazujące
jednakowo świadczyć określone dobro
• zasady ograniczone wyjątkami i zasady ograniczające zakresy norm
• formułowanie praw, najczęściej „norm uprawniających".

Należy położyć nacisk na fakt, że zasady prawa nie muszą być zapisane w postanowieniach traktatowych, ale często wymagają one zdefiniowania zgodnie z tymi normami. Regułą jest bowiem posługiwanie się językiem skrótowym, pojęciami kluczami, przy założeniu, że znaczenie tych pojęć jest w takim stopniu oczywiste, że nie wymaga legalnych definicji. W ten sposób zasady prawa nabierają znacznej elastyczności i o ich rzeczywistej roli i znaczeniu można mówić dopiero na tle orzecznictwa dokonującego ich konkretyzacji.

Europejskie prawo wspólnotowe cechuje zróżnicowanie jego źródeł w sensie formalnym oraz brak ich wyraźnego zdefiniowania. W kontekście delegacji zawartej w art. 220 TWE, który stanowi, że: „Trybunat Sprawiedliwości zapewnia poszanowanie prawa w interpretacji i stosowaniu niniejszego Traktatu", istnieje możliwość sięgania do różnych źródeł, w tym i do zasad prawa. Umieszczanie zasad prawa w katalogu źródeł prawa wspólnotowego ma podstawę traktatową. Mając na uwadze zasady ogólne wspólne dla systemów prawnych państw członkowskich Unii, Trybunał Sprawiedliwości rozwinął szeroki zakres odwołań do zasad ogólnych w licznych obszarach, uzupełniając źródła prawa wspólnotowego. Samo stosowanie klasycznej koncepcji ogólnych zasad prawa przez sędziego wspólnotowego w orzeczeniach ma na celu uzupełnienie braków systemu i zapewnienie wystarczających gwarancji praw podstawowych.

Cechą szczególną wspólnotowego porządku jest fakt, że pomimo iż funkcjonuje on na bazie unormowań traktatowych (porozumień międzyrządowych), to wspólnotowy sędzia nie stosuje automatycznie wszystkich zasad ogólnych prawa międzynarodowego, lecz jedynie te z nich, które wydają się dostosowane do struktury i celów Unii. W tym ujęciu zasady systemowe to szczególne procedury, które Trybunał uznał za warte zastosowania w każdej sytuacji regulowanej przez prawo wspólnotowe. Obowiązują one zarówno instytucje wspólnotowe, jak i państwa członkowskie przy tworzeniu i stosowaniu prawa wspólnotowego. Trybunał jednak nie określił ich miejsca w hierarchii norm prawa wspólnotowego. W tym zakresie istnieje jedynie wskazanie na wyższość zasad nad aktami prawa wtórnego. W przypadku niezgodności prawa stanowionego przez Wspólnotę z zasadami prawa Trybunał orzeka o nieważności tego aktu bądź niektórych jego postanowień.

Trudniejsze jest określenie relacji zasad z prawem pierwotnym. W doktrynie występują dwa stanowiska. Jedno wychodzi z założenia, że prawo pierwotne zajmuje najwyższe miejsce w hierarchii źródeł norm prawa wspólnotowego. Natomiast drugie zrównuje status zasad z prawem pierwotnym. Nurt ten podkreśla przy tym, że zasady nie są w stanie doprowadzić do uchylenia prawa pierwotnego. Może to być wskazówką do przyjęcia poglądu, że zasady prawa wspólnotowego mają odrębny status, jednak w hierarchii norm stoją bardzo wysoko, niemal na równi z prawem pierwotnym, ale nie mają wszystkich cech przypisywanych prawu pierwotnemu. Zwłaszcza że w doktrynie zasady mimo wszystko są traktowane jako uogólnienie prawa pierwotnego lub krajowego, ewentualnie są tworem mieszanym. Dodatkowo potwierdzeniem tego rozumowania jest jeszcze inne stanowisko Trybunału, wyjaśniające genealogię zasad ogólnych, jako że tworzenie zasad przez porównywanie regulacji obowiązujących w poszczególnych państwach członkowskich jest obwarowane ich zgodnością z celami i strukturą WE. O bardzo wysokim miejscu w hierarchii norm powinno świadczyć stanowisko Trybunału w kwestii orzekania o zgodności umów międzynarodowych zawieranych przez Wspólnotę. Umowy te muszą być zgodne z prawem pierwotnym i z zasadami.

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *